Dni Astronomii i Astronautyki — 1981
Inicjatywa grudziądzkich miłośników astronomii organizowania corocznych dni astronomii i astronautyki zatacza coraz szersze kręgi. W tym roku do miast, w których od wielu już lat tradycyjnie w lutym i marcu urządza się różne imprezy upowszechniające i popularyzujące astronomię i astronautykę, dołączyły: Warszawa, Kraków, Gdańsk i Gdynia. Pojawienie się w programie tegorocznych Dni silnych i prężnych ośrodków kulturalnych nie tylko rozszerza zasięg terytorialny całej imprezy, ale przede wszystkim stawia organizatorów wobec konieczności coraz bardziej ambitnych działań. Propagowana przez inicjatorów koncepcja nawiązywania tematycznego do różnych rocznic, poczynając od przypadającej 19 lutego rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika inspirującej jak co roku wiele imprez, znalazła w 1981 roku dwa wątki: 370-lecie urodzin Jana Heweliusza i 20-lecie pierwszego lotu człowieka w kosmos.
Wśród imprez „kopernikowskich” odnotujmy przykładowo konkurs recytatorski poświęcony Kopernikowi w Młodzieżowym Domu Kultury w Grudziądzu oraz wystawę prac dzieci pt. „Polskie wydało go plemię” w Lidzbarku Warmińskim. We Włocławku czynna była wystawa „Jan Heweliusz — twórca nowożytnej selenografii”, a jej otwarcie poprzedziła prelekcja Jerzego Szwarca pt. „Życie i działalność Jana Heweliusza”. Program artystyczny poświęcony Heweliuszowi przygotowali uczniowie Liceum Ogólnokształcącego nr 3 w Olsztynie. XVIII wieczornicę, tradycyjnie organizowaną w Ratuszu Staromiejskim w Toruniu z okazji rocznicy urodzin Kopernika, poświęcono tym razem nie naszemu wielkiemu astronomowi, ale kontynuatorowi jego dzieła Janowi Keplerowi. Odczyt prof. Jerzego Dobrzyckiego pt. „Jan Kepler i początki nowożytnej astronomii” uświetnił recital fortepianowy wybitnego pianisty Piotra Palecznego. Imprezy astronautyczne dominowały w programie Dni w Katowicach gdzie np. pod intrygującym tytułem „Szopka astronautyczna” kryło się sprawozdanie prof. Mieczysława Subotowicza z pobytu na XXXI Kongresie Międzynarodowej Federacji Astronautycznej w Tokyo. Odczyt Władysława Geislera pt. „100 pierwszych kosmonautów” podczas zlotu młodzieży w Planetarium Śląskim w Chorzowie oraz finał II konkursu astronautycznego dla uczniów liceów ogólnokształcących stanowiły imprezę kończącą Dni Astronomii i Astronautyki — 1981.
Warto jeszcze dodać, że stałym elementem programowym Dni są zajęcia seminaryjne. W tym roku w Grudziądzu odbyło się dwudniowe VII międzywojewódzkie młodzieżowe seminarium dla laureatów konkursu na referat z zakresu astronomii i astronautyki. Uczestnicy grudziądzkiego finału byli zakwalifikowani podczas wojewódzkich seminariów w Gdyni, Fromborku, Olsztynie, Toruniu, Warszawie i Włocławku. Seminarium astronautyczne dla nauczycieli fizyki i biologii szkół ponadpodstawowych zorganizował Instytut Kształcenia Nauczycieli w Katowicach.
Nie sposób omówić tu wszystkich imprez Dni Astronomii i Astronautyki — 1981. Wymienione przykładowo niech będą zachętą dla działaczy Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii, którzy mają nieraz trudności w znalezieniu atrakcyjnych form upowszechniania wiedzy o Wszechświecie. Organizatorami tegorocznych Dni były Komisja Współpracy Planetariów Polskich PTMA, Komisja Współpracy Miast Kopernikowskich, Komisja Popularyzacji Polskiego Towarzystwa Astronautycznego i Muzeum Mikołaja Kopernika w Toruniu.
(opracowano na podstawie materiałów dostarczonych przez P. Szwarca)